UGPV Albania- Unioni i Gazetareve Profesioniste te Veriut feston 7 - vjetorin e krijimit
MOTOJA E UGPV ALBANIA NGA KRIJIMI EDHE DERI ME SOT: NE KEMI NJE ENDERR: GAZETARIA TE JETE PROFESION! NA NDIHMONI TA REALIZOJME!
Me 5 dhjetor 2002 nje grup shume i vogel i gazetareve ne Veriun e Shqiperise, i dhane jete te pares dhe deri tani te vetmes shoqate profesionale te gazetareve ne Veriun e Shiperise: Unioni i Gazetareve te Veriut (UGV). Disa kohe me pas, shoqata mori emrin UGPV Albania- Unioni i Gazetareve Profesioniste te Veriut, i cili mbush 7 vite jete jo pa arritje te rendesishme.
Ishte 16 shkurti i vitit 2003 kur u prezantua per here te pare nje iniciative e nje grupi te vogel gazetaresh te Shkodres per te krijuar nje shoqate, e cila per shume arsye do te quhej Unioni i Gazetareve te Veriut (UGV). Ideja sa gjeniale, por edhe e thjeshte e Blertit, Taulantit, Aniles, Sokolit, Erzenit, Rifatit, Aldes dhe Zefit kerkonte te ndikonte sado pak ne krijimin e nje klime me te qete per gazetaret gjate ushtrimit te profesionit te tyre. Duhet kujtuar se ne ato kohe, akoma shteti nuk arrinte te krijonte kushte optimale funksionimi per strukturat e tij, aq me pak per gazetaret dhe mediat. Ne hapat e pare patem shume dashamires, sic edhe mjaft skeptike nese kjo shoqate do te ishte faktor apo jo ne rajonin ku do te vepronte, madje edhe per kohezgjatjen e jetes se saj.
Ne marsin e vitit 2005 shoqata vendosi disa ndryshime te rendesishme mjaft domethenese, duke ndryshuar mes te tjerave edhe emrin nga Unioni i Gazetareve te Veriut ne Unioni i Gazetareve Profesioniste te Veriut (UGPV Albania). Nuk ishte thjeshte nje ndryshim emri, por nje deshire per nje ngritje te vazhdueshme profesionale jo vetem te antareve, por edhe te gazetareve e mediave ne Veriun e Shqiperise. Me kete rast, u organizua edhe nje takim madheshtor, me pranine e autoriteteve me te larta vendore e shteterore te Veriut, por edhe me autoritete te padiskutueshme ne sferen e mediave. Nga 8 vete qe ishin themeluesit ne 5 dhjetor 2002, tashme ne rradhet e shoqates ishin afruar rreth 30 antare efektive. Me kalimin e muajve, shoqata institucionalizoi me shume aktivitetin, duke bere hapa konkrete qofte ne organizmin qofte edhe ne kontribute ne gazetari. Keshtu, u be e mundur e aktiviteti dhe synimet e UGPV Albania te njihen ne mbare boten permes faes se internetit, e cila u be e mundur nga kontributi i z. Alban KRAJA- antar nderi i UGV-se. Permes faqes se internetit u be e mundur e UGPV Albania te krijonte lidhje te shumta, brenda dhe jashte vendit, duke u bere pse jo shoqata e gazetareve me e njohur dhe me e klikuar, ne nje kohe e homologet tane sot e kesaj dite, nuk kane nje faqe web. Ne vijim, UGPV Albania shenoi emrin e vet ne historine e gazetarise shqiptare, duke qene botues i Fjalorit Enciklopedik "Gazetare dhe Publiciste", i pari ne historine e Shqiperise dhe shqiptareve. Nje merite te vecante ka Prof. Dr. Hamit BORICI, i cili publikimin e punes se tij dhe stafit, ia besoi pikerisht UGPV Albania, e cila e kishte nderuar me titullin "Antar Nderi".
Perpjekjet tona kane vijuar edhe me kontributin konkret per median e lire, sic ishte botimi i disa numrave te gazetes se shoqates "Veriu Observer", e cila per arsye te kuptueshme financiare nuk arriti ti mbijetonte tregut te shkruar. Megjithate, ne ato pak numra treguam se si mund te jete nje gazete vertete e lire, se si profesioniste te vertete mund te japin kontribute konkrete per shoqerine. Sigurisht, eshte ne planet tona rifillimi i botimit te kesaj gazete vertete te pavarur, natyrisht me mbeshtetjen e dashamiresve tane, te fondacione te ndryshme apo homologeve. Paralel me keto, shoqata ka punuar shume per rritjen profesionale te antareve te saj. Antare te UGPV Albania kane qene pjesemarres ne dhjetera takime, seminare dhe simpoziume kualifikuese. Njekohesisht shoqata ne bashkepunim me shume partnere, ka qene edhe bashkeorganizator i mjaft aktiviteteve te rendesishme. Perpjekje te jashtezakonshme kemi bere edhe per sensibilizimin e politikeberjes dhe opinionit te gjere per nevojen e vendosjes se rregullave te lojes ne media dhe nxjerrjen njehere e mire nga informaliteti. Te panumerta ishin edhe apelet e ne i drejtuam shoqatave te tjera homologe, OSBE-se dhe Komisionit te Mediave ne Kuvend per keto ceshtje, por deri tani fatkeqesisht kane rene ne vesh te shurdher. Mjaft aktive kemi qene dhe ne mbrojtjen e antareve por edhe gazetareve ne pergjithesi, sa here ata jane ndjere nen presion. E njejta linje eshte shtrire edhe ne raporte me kolege jashte juridiksionit te UGPV Albania. Nuk duhen lene ne plan te dyte edhe raportet e shkelqyera e kemi ndertuar me mjaft institucione me te cilat na lidh puna, por edhe me te tjera e udhehiqen nga interesat e komuniteteve ku jetojme. Nderkohe, mund te themi me krenari e mbi 90% e antaresise e cila tashme kalon numrin 50, eshte pajisur me karta identifikimi bashkekohore, eshte plotesuar edhe rregjistri elektronik i antaresise, ndersa eshte punuar deri diku me mbledhjen e kuotave, por qe duhet te jete ne nivele me te larta. Ne fakt, eshte thjeshte nje permbledhje e shkurter e nje aktiviteti 7- vjecar te UGPV Albania. Thjeshte jane permendur vetem disa piketa, por ata e na kane ndjekur dhe besojme do te vijojne te na ndjekin edhe ne vitet e ardhshme, e njohin dhe e vleresojne sic duhet kontributin tone gjate ketyre viteve. Akoma nuk eshte mbushur nje dekade jete, kemi bere, ka shume per te bere por disa gjera edhe nuk i kemi bere ndoshta sic duhet. Megjithate, ne kemi nje enderr: Gazetaria te jete Profesion i nderuar, i respektuar e dinjitoz. Te vetem veshtire t'ia arrijme. Na duhet ndihma juaj! Ju mirepresim ne proven e rradhes se UGPV Albania!
Zyra e Shtypit e UGPV Albania
۞ ۞ ۞
Unioni i Gazetareve te Shqiperise i rikthehet qendrimeve publike te UGPV Albania per informalitetin ne media.
INFORMALITETI NE MEDIA MINIMIZOHET ME UNIFIKIMIN E QENDRIMEVE TE TE GJITHA SHOQATAVE LIGJORE TE KATEGORISE DHE JO DUKE ZGJIDHUR VETEM PROBLEMET E "RROGAVE TE PAMARRA" TE DISA GAZETAREVE "VIP".
UGPV Albania pershendet dhe mbeshtet nismen me te fundit publike te Unionit te Gazetareve te artikuluara nga kryetari A. Cipa. "Me mire vone se kurre" eshte perifrazimi me i pershtatshem i kesaj nisme qe shpresojme te arrije ku duhet, duke mos qene thjeshte presioni i rradhes ne sherbim te disa individeve- gazetare "VIP" qe kane disa kohe pa marre rrogat. E themi kete, pasi qe ne vitin 2005, UGPV Albania ka ftuar publikisht, permes mediave ku kishte akses, te gjitha shoqatat qe te ushtronin presion per te minimizuar informalitetin apo "punen e zeze" skllaveruese ne mediat shqiptare. Thirrjet tona publike por edhe konfidenciale kane rene ne vesh te shurdher dhe UGSH por edhe shoqata te tjera i kane "nxjerre dhembet" vetem ne raste kur media apo gazetare "VIP" jane cenuar kryesisht financiarisht por edhe profesionalisht.
Pavaresisht se me vonese, pavaresisht qellimeve jo te njohura, pavaresisht mungeses se alternativave konkrete per luftimin e informalitetit ne media, nisma e UGSH-se e Cipes, mbeshtetet unanimisht e me force nga UGPV Albania e gazetaret e Veriut te Shqiperise: proteste para Kuvendit te ri e paraqitje e propozimeve konkrete per te minimizuar "punen e zeze" ne media. Gjithsesi, per egoizem, mungese koherence apo megallomani, UGSH perpiqet ta realizoje gjithcka e vetme, paftuar zyrtarisht asnje nga shoqatat ligjore te kategorise. Do te ishte me mire per te gjithe, sidomos gazetaret, qe te organizohej nje takim koordinativ ne mes ketyre shoqatave, per te kthyer ne mbare kombetare kete nisme, per te ushtruar nje trysni me te madhe tek ligjvenesit.
Eshte kjo thirrja e rradhes per UGSH-ne por edhe te gjitha shoqatat e gazetareve, duke shpresuar te mos bjere serish ne vesh te shurdher. Nese do te ndodhe keshtu, edhe kjo nisme do kete fatin e "veterregullimit" qe tashme qartas ka deshtuar ne Shqiperi. Prej shume vitesh themi se "koha per ndryshim" ne "pushtetin e katert" eshte e nevojshme. Te mos themi se kjo jo vetem ka kaluar, por nuk mund te realizohet me.
Zyra e Shtypit e UGPV Albania
۞ ۞ ۞
Per nevojen e unifikimit te qëndrimeve fillimisht dhe te shoqatave te gazetareve ne vazhdim
UGPV ALBANIA HEDH IDENE E KRIJIMIT TE NJE BORDI SI HAP I PARE I UNIFIKIMIT TE QENDRIMEVE DHE ME PAS TE SHOQATAVE TE GAZETAREVE NE SHQIPERI
“Bashkimi ben fuqine” eshte slogani qe ka përqafuar qe ne krijimin e tij Unioni i Gazetareve te Veriut (tashme Unioni i Gazetareve Profesioniste te Veriut- UGPV Albania). Edhe vete ideja e përzgjedhjes se emrit- Union, kishte pikërisht kete qellim, pavarësisht se per tu identifikuar me qendron e Shoqates, u vendos ne emertim edhe Veriu.
Ne emer te këtij Unioni (bashkimi) nuk kemi reshtur asnjehere se kërkuari publikisht me mundesite qe ne kemi, te unifikojme (bashkojme) te gjitha shoqatat e gazetareve ne nje te vetme, duke i paraprire edhe “Urdhrit te Gazetarit”, nevoje imediate per nje gazetari profesionale, vertete te pavarur dhe te ndertuar mbi standarde bashkekohore larg ndikimit te politikes dhe politikaneve sic ndodh deri me tani.
Per arsye te cilat veshtire te shpjegohen, por qe lehtësisht nënkuptohen, deri tani nuk eshte arritur madje as edhe te koordinohen ato shoqata, te cilat te pelten ne Statutet e tyre kane marre persiper te mbrojne interesat e gazetareve dhe te punonjësve te medias. Numerikisht, ne nje vend si Shqiperia, shoqatat e kësaj ketagorie nuk jane te pakta dhe shtrijne aktivitetin apo influencen e tyre nga jugu ne veri, nga lindja ne perëndim. Ne te shumten e rasteve, kur ka patur bashkëpunim, ka qene thjeshte kur gazetaret jane cenuar dhe sidomos, ata qe jetojne brenda “vijave te verdha” te kryeqytetit. Pak kush eshte kujtuar se edhe VIP-at qe jane tashme ne kryeqytet, nje pjese e konsiderueshme e tyre jane “prodhime” te natyrshme “made in Provinca”, sic i konsiderojne tashme nje pjese te kolegeve te rretheve.
Gjithsesi, mendojme se ka ardhur momenti qe keto mentalitete, te hidhen pas kraheve per interesa me te gjera te shtreses qe ne marrim persiper te perfaqesojme dhe te mbrojme. Jemi te bindur se momenti jo vetem ka ardhur, por edhe jemi te vonuar per te nisur nje koordinim ne mes shoqatave ne te gjitha anet e Shqiperise. Krijimi i shoqatave te reja nuk do te ishte frytdhenes, sic edhe nuk ka patur rezultate te dukshme ne panoramen mediatike te vendit. Ideja e nje Bordi Koordinativ, do te ishte hapi i pare i afrimit te natyrshem ne bashkëpunim per te gjitha shoqatat me aktivitet ne Shqiperi. Meqenëse eshte “ne loje” koncepti i thjeshte i koordinimit, ndertimi i nje Bordi pa patur nje kryetar dhe funksionimi i tij nuk do te sillte probleme. Menyra e krijimit duket edhe me e thjeshte, teksa cdo shoqate e njohur ligjërisht nga shtetit shqiptar, mund te kishte nje perfaqesues te vetin. Ky bord mund te ushtroje aktivitetin e tij duke qene edhe ne Tirane, pavarësisht se pjese e tij mund te ishin edhe kolege nga rrethet. Mundesite e komunikimit per ceshtje te rendesishme, jane tashme te pafundme, duke nisur nga telefoni, faksi, mail-i dhe deri tek video- konferenca. Pa llogaritur, se tashme distancat ne mes rretheve dhe Tiranes, jane shkurtuar ne rreth 1 ore dhe keshtu do te ishte shume e lehte edhe te udhetoje drejt kryeqytetit.
Bordi i Koordinimit te Shoqatave te Gazetareve (BKSG) mund te realizoje shume mire keto qellime:
1. Koordinimin e qëndrimeve dhe lëvizjeve ne mes shoqatave te veçanta.
2. Krijimin e njohjeve dhe shkëmbimin e eksperiencave ne mes shoqatave.
3. Perfaqesimin e shoqatave tek palet e treta ne takime te ndryshme brenda dhe jashte vendit.
4. Vendosjen e “rregullave fillestare te lojes” ne profesionin e gazetarit.
5. I paraprin krijimit te nje organizmi te vetem qe mund te jete “Urdhri i Gazetarit” per t’ia paraqitur si projekt- ligj per miratim Kuvendit te Shqiperise.
Nese shihen veshtiresi ne menaxhimin e Bordit pa nje drejtues, mund te perdoret metoda e rotacionit sipas perfaqesuesve te shoqatave.
Gjate kësaj kohe, Bordi Koordinativ mund te testoje edhe mundesine e unifikimit te plote te te gjitha shoqatave, jo ne nje shoqate te re, por ne nje organ te miratuar me ligj nga Kuvendi i Shqiperise, si nje instrument qe do ti jepet ne dore komunitetit te gazetareve per ta zbatuar. Permes konsultimit me shoqatat, gjate kësaj kohe Bordi mund te realizoje edhe platforma te ndryshme persa i takon edhe kuadrit ligjor mbi te cilin te funksionoje profesioni i gazetarit, mbrojtjen qe duhet te gezoje nga shteti, kriteret qe duhet te plotësohen per tu konsideruar gazetar, kategorite e ndryshme e keshtu me rradhe. Ideja e Bordit Koordinativ te Shoqatave te Gazetareve (BKSG) mund te shtrihet nga niveli kombëtar, ne ate lokal me perfaqesues te shoqatave te ndryshme apo degeve te shoqatave. Organizimi me i pershtatshem do te ishte ai ne baze Qarku, ku ne nje te ardhme te afert, Bordi mund te sherbeje edhe si berthame e “Urdhit te Gazetarit” ne shembullin e shume vendeve, si p.sh. Italia. Me arritjen e këtij synimi, pra krijimin me ane te ligjit te “Urdhit te Gazetarit”, shoqatat nuk do te shkrihen pasi nuk eshte e nevojshme, por do te pranojne si kushtetute te tyren pirekisht ligjin e miratuar nga Kuvendi i Shqiperise. Ne nje kuptim, “Urdhri i Gazetarit” do te jete kupola qe do te permbledhe ne vetvete te gjitha shoqatat apo sindikatat te cilat jane te lira te vazhdojne jeten e tyre.
Mjafton vetem dëshira dhe ky projekt i thjeshte, por shume i rendesishem per te gjithe gazetaret dhe shoqatat e gazetareve ne Shqiperi, mund te materializohet. Ky eshte apeli i rradhes qe ben publikisht UGPV Albania.
Zyra e Shtypit e UGPV Albania
۞ ۞ ۞
Per nevojen e riorganizimit te komunitetit te gazetareve ne Shqiperi
UGPV ALBANIA: TE NGRIHET URGJENTISHT “URDHERI I GAZETAREVE” NESE DUAM TE KEMI NJE MEDIA VERTETE TE PAVARUR E PROFESIONALE
“Puna e zeze” nuk eshte plaga e vetme dhe me e rende e sistemit mediatik ne vendin tone. Perdorimi i saj si “pushke” per “te vrare” kundershtaret politike, shit- blerja e gazetareve pas asaj te pronareve, mungesa e plote e “rregullave te lojes” profesionale dhe mbi te gjitha, paaftesia per tu veteorganizuar e komunitetit te gazetareve, nxjerr kerkese imediate hartimin e miratimin e ligjit “Urdheri i Gazetareve”, kushtetuta qe do tu jepet per zbatim pjestareve te kesaj kategorie.
UGPV Albania eshte mbase shoqata qe ka kerkuar me me shume force vendosjen e “rregullave te lojes” ne komunitetin e gazetareve shqiptare. Koha tregoi me shume force se sajesa “veteorganizative” te tipit “Keshilli i Etikes” nuk kane dhene asnje efekt, nuk kane ndikuar ne permiresimin e kushteve te punes apo edhe ngritjen profesionale te gazetareve dhe mediave ku ata punojne. Ashtu si deri me tani, tregu mediatik i punes eshte i mbytur nga “puna e zeze”, mungesa e kushteve me elementare te punes, shit- blerja e gazetareve nga politika- sigurisht pas pronareve, niveli medioker profesional dhe ajo cfare eshte me shqetesuesja- kthimi ne nje mjet vrases ne duart e dikujt, duke ia drejtuar dikujt tjeter, jo ne pak raste edhe kundershtareve politike.
Zgjidhja e vetme qe mund te kete efektivitet ne kete panorame te zymte mediatike ne Shqiperi, eshte hartimi dhe miratimi i nje ligji- rregullator i tregut mediatik. Emri nuk ka shume rendesi, megjithese ne disa vende, prej te cilave ne kemi huazuar mjaft ligje, quhet “Ligji per Urdherin e Gazetareve”. Edhe per vendin tone nuk do te ishte nje risi, pasi tashme ekziston “Urdheri i Mjekut” apo edhe “Dhoma e Avokatise”, “Dhoma e Notereve” etj. Ky do te ishte hapi i pare, qe komuniteti i gazetareve te kishte “Kushtetuten” e vet, ku do te bazohej dhe do ta implementonte. Po si mund te arrihet dicka e tille? Duket e veshtire pas shume perpjekjeve te deshtuara apo edhe te pasuksesshme, por ne fakt eshte e thjeshte. Mjafton te jete deshira e mire.
Fillimisht, deshira e mire duhet te jete e politikes, ne kete rast Kuvendit dhe Komisionit te Mediave. Gjithmone nese nuk duan qe media apo gazetare te ndryshem, te vijojne te mbeten pafundesisht “peng” i politikes apo i politikaneve te ndryshem me pushtet ekzekutiv apo financiar. Por natyrisht, duhet te ekzistoje edhe deshira e mire e komunitetit te gazetareve, i cili ne masen me te madhe eshte i organizuar ne Shoqata, nga Veriu ne Jug, mes te cilave edhe UGPV Albania. Kjo deshire e mire mund te ekzistoje nese disa drejtues shoqatash do te heqin dore nga teserat e tyre apo edhe te atyre te deleguara nga IFJ (Federata Nderkombetare e Gazetareve) te cilat i shesin ne kuptimin e plote te fjales edhe tek individe qe nuk dine te shkruajne as gjuhen shqipe. Natyrisht, kerkohet edhe nje supervizim apo asistence, te cilen shume mire mund te ofroje edhe Perfaqesia e OSBE-se ne Shqiperi. Si edhe shume organizime te tjera, edhe “Urdheri i Gazetareve” mund te decentralizohej ne nivel vendor, rang Qarku, Rrethi apo me ngushte. Ne kete nivel, organizimi mund tu delegohej shume mire shoqatave, te cilat me nenshkrimin e “Urdherit te Gazetareve” nuk do te shkriheshin, por do te adaptonin si “kushtetute” te tyre kete ligj, perpos statuteve respektive te miratuara ne baze te ligjeve te Shqiperise. Ne kete menyre, ne cdo cep te vendit, do te kishte mundesi monitorimi te aktivitetit te gazetareve dhe mund te merreshin sanksione te ndryshme ndaj gazetareve qe nuk zbatojne parimet universale te gazetarise.
Nje “Urdher Gazetaresh” behet perhere e me i nevojshem, nisur edhe nga prodhimi vit per vit i nje armate te tere te gazetareve nga Fakultetet e Universiteteve shqiptare. Natyrshem ata marrin nje diplome, por mbesin ne mes te kater rrugeve pasi vendet e tyre jane zene nga te tjere, mbase pa asnje diplome te universitetit, por qe jane kthyer ne gazetare profesioniste nga dokumenti qe u ka dhene “bosi” i medias ku ata punojne. “Urdheri i Gazetarit” nuk do te lejonte “prodhimin” permes dhenies se dokumentit te identifikimit te “gazetareve” qe vetem emrin kane te tille. Ndersa ata te diplomuar, te pakten nje pjese qe kane treguar talent apo edhe kane patur sukses ne studime, perfundojne ne rastin me te mire zedhenes dhe ne rastin me te keq edhe kamariere.
Po per ata qe prej shume e shume vitesh ushtrojne profesionin publik te gazetarit, por nuk kane nje diplome universiteti? Ekziston edhe per ta zgjidhja. “Praktika eshte mesuesi me i mire, sidomod per gazetarine” eshte nje sentence e njohur tashme. Mund te behet nje rivleresim i aftesive te tyre permes provimit te njohjes se gjuhes shqipe, por edhe permes shkrimeve, botimeve apo publikimeve te ndryshme qe ata kane bere ne vite. Kjo eshte prova me e mire, pasi behet fjale per “prodhime” te shijuara dhe vleresuara nga publiku nder vite. Kjo mund te behej fare mire nga nje “Urdher Gazetaresh” rajonal ne rang qarku, praktike e njohur ne shume vende.
Nje alternative e tille, do ti jepte zgjidhje shume problemeve te komunitetit te gazetareve: do te ndjeheshin me te sigurte ne vendin e tyre, me te mbrojtur nga pronaret, me profesioniste, me te vendosur ne misionin e tyre si raportues dhe jo “shigjeta” per interesa te ngushta, me te qete per te ardhmen e tyre ne fund te ushtrimit te profesionit.
Per te disaten here UGPV Albania, sensibilizon publikisht opinionin publik per nje problem te tille. Ne jemi zedhenes te komunitetit qe perfaqesojme, por jemi te bindur se jane te shumte ata qe mendojne si ne, qe duan te implementojne ate cfare parashtrojme ne. Mungon, te pakten deri tani, deshira e mire! Jo e Komunitetit te Gazetareve ne pergjithesi, me shume e politikes por edhe disa “boseve” te medias qe preferojne amulline aktuale ne tregun mediatik shqiptar, prej te cilit perfitojne jo pak!
